Sin visita en la fabrica da glacé
A Meilen gist sper la staziun sa chatta ina da las grondas fabricas da glatsch

Da Claudia Cadruvi / ANR

Tge trumpada. Gist quel di ch’jau vom a guardar la Midor a Meilen, na producescha la fabrica betg mes glatsch preferì. Insumma. Ins vesa atgnamain pauc glatsch en las hallas da producziun. Ed il pullover ch’jau hai aposta prendì cun mai perquai ch’jau hai pensà ch’i saja fraid, n’avessi gnanc duvrà. Anc insatge ha fatg surstar: Las lavureras ed ils lavurers da la fabrica na parevan betg stressads, malgrà che la vendita da glacé da questa stad ha pitgà tut ils records. Basta. Era sche jau n’hai betg vesì co che mia glacé preferida vegn fabritgada, hai tuttina dà inqual surpraisa.

Igiena en quadrat
L’um responsabel per las medias sa numna Markus Benedetter. Pli baud hajan els anc mussà la fabrica a gruppas da persunas privatas, raquinta el. Oz na fetschian els betg pli quai. La Midor produceschia 45 pertschient dal glatsch che vegnia consumà en Svizra, perquai stoppian els esser bunamain pedantics puncto igiena e na dastgian betg pli far visitas guidadas. Per dastgar entrar en la producziun, stos jau trair ora l’anè, l’ureglin, chadaina ed ura. “Sulet l’anè matrimonial, dastgan ils collavuraturs laschar en”, di Benedetter. El ma dat in scussal ed ina chapitscha. Era mes pes stos jau pachetar en in stgalfin da palpiri. Alura èsi anc da metter si la mascra per la bucca ed il nas. Ins pudess pensar ch’i saja rut ora “sars”. Ma Benedetter declera: La producziun da glatsch è bler pli sensibla che p.ex. quella da biscuits. Ils biscuits vegnan cotgs en il furnel. Là vegnan las bacterias destruidas. Il glatsch vegn dentant be schelentà. Il fraid na mazza betg bacterias.

Tonnas
I n’è betg fraid. La temperatura en las hallas è sco en ina stiva. Da preschent vegn gist fatg in product da nischa: in glatsch ch’ins po flambar. Damai ch’i sa tracta d’ina producziun pitschna, vegn il pachetar per part fatg a maun. Las dunnas che lavuran al bindel na paran betg stressadas. Era ils lavurers che manischeschan ils chars cun palettas plain stgatlas na han betg preschunas. La fabrica producescha normalmain 8700 tonnas glatsch ad onn e cuntanscha cun quai ina svieuta da 70 milliuns francs. Quest onn èsi stà ina stad da record e la producziun è anc pli gronda. Tuttina na ves’ins nagliur hectica. Benedetter declera: “Gia l’atun cumenzan ins ad emplenir ils magasins.” Mintg’emna vegnia producì in’autra sort glatsch. Per las “pitschnas sorts” dovrian ins be dus u trais dis. Avant che fabritgar in’autra sort, stoppian ins nettegiar las maschinas e tschantar en danovamain. Questa procedura cuzzia pliras uras. En la Midor vegn fatg glacé di e notg, l’entir onn. Uschia s’empleneschan ils magasins per la stad. Il sortiment dumbra pli che tschient products. Per ch’i na dettia nagina surproducziun u sutproducziun dovri bler’experientscha. “Nus avain era fitg gronds magasins. Perquai n’avain nus strusch problems da furnir la stad”, di Benedetter. 

Veglias recepturas
Ils pli enconuschents glatschs da Midor èn ils tschitschs da vaniglia, da frajas e da tschigulatta. Quest glatsch fa la Midor dapi decennis. “Sche nus vendain millis tonnas da quest glatsch, munta quai ch’il client è cuntent”, di Benedetter: “Quai vul dir ch’ins na dastga betg midar la receptura. “ Magari stoppia la maschaida vegnir modifitgada. P.ex. sche la vaniglia, che vegnia furnida, saja betg uschè aromatica. Lura dovri in zic dapli vaniglia per ch’il consument obtegnia il glatsch cun exact quel gust ch’el enconuscha. Auters products da success èn il glatsch dad aua “bubble joe” u il “megastar” che sumeglia il “magnum”. Mintg’onn sviluppescha la Midor ventg novs products e prenda era puspè ventg ord il sortiment. Da preschent emprovia la Midor da fitgar pe cun in glatsch che cuntegna pauc grass, di Benedetter.

In tip
E co fan ins insumma il glatsch? L’emprim vegnan tut las ingredienzas maschadadas e truschadas. Suenter pastorisesch’ins il liquid cun 85 grads durant 15 secundas. Alura vegn la massa omogenisada. Suenter il sfradentar agiunteschan ins l’aroma e la colur. Il liquid sto uss madirar pliras uras. Avant ch’il liquid vegn derschì en furmas, ston ins maschadar lien aria. Uschiglio daventass il glatsch in diraglia bloc nunmangiabel. Tut questas proceduras sa splegan en nundumbraivels bischens e grondas vanauns. Dal liquid na ves’ins pauc u nagut. Sulet cura che la massa vegn emplenida en la furma, cumpara ella per in curt mument a la glisch. Suenter esser emplenì, p.ex. en in cornet, vegn il glatsch endirì en la schelentera cun temperaturas sut -35 grads. Il glatsch vegn magasinà cun -25 grads. Puncto temperaturas fa Benedetter endament: “Per il solit vegn il glatsch mangià bler memia fraid. Per propi giudair l’aroma a moda optimala, p.ex. d’ina turta da glatsch, stuess ins prender ord la glatschera la turta in’urella avant servir.”