Ina lieunga monstrusa fa reclama
In chalzer da velo ed in chalzer da muntogna carmalan giasts en l’Arena da 
las Alps

Da Claudia Cadruvi / ANR

Turitg. Staziun Stadelhofen. Ina lieunga monstrusa penderlescha ord in chalzer da muntogna. Ina tatta passa cun dus biadis sper la paraid da placats vi e di: “Avais vis la lieunga tarladida.” “Bäääh”, è il commentari dals dus rambottels. Els chatschan ora la lieunga. Lura filan els suenter la tatta. A Turitg pendan da preschent dapertut reclamas per l’Arena da las Alps. I dat duas variantas: Ina cun in chalzer da muntogna, l’autra cun in chalzer da velo. Ord omadus chalzers penderlescha ina lieunga. Sut ils chalzers stat scrit “250 km Wanderwege”, respectiv “230 km Bikewege”. L’anr ha vulì savair dals passants tge ch’els pensan da la reclama, e sch’ella fa gust da passentar vacanzas en il Grischun.

Trais dunnas
“Jau vom mezza cun velo”, di ina dunna da 44 onns. “Jau na ves dentant nagin connex tranter la lieunga ed il text.” I saja in maletg negativ, nunadattà per reclama. “I na trai insumma betg dad ir a far vacanzas.” Il maletg cuntegnia in tschert spretsch e svaliteschia en il stil da “leck mich”. D’in’autra opiniun è ina passanta da 35 onns: “Jau hai remartgà questa reclama gia bleras giadas.” La lieunga saja in bun gag. Ins cumbineschia immediat. I vegnia endament la stancladad suenter il sport. “Ma igl è fitg grev da dir quant lunsch ch’ina reclama influenzescha il sa cuntegnair.”
“Questa lieunga na stuess betg esser”, manegia ina dunna da 65 onns. Il chalzer da muntogna saja ina buna idea. Sch’ella vesia il chalzer, survegnia ella quaidas dad ir a culm. Ma la lieunga stoppia ella ignorar, uschiglio na funcziunia la reclama betg. 

Trais umens
“Fantastic”, lauda in um da 56 onns. Quest maletg mussa propi co che la lieunga penderleschia suenter in strapatsch. El sa regordia immediat vi dal sentiment d’esser turnà d’ina tura. “Lura pens’jau adina: So, ed uss vom jau a baiver insatge.” El passentia regularmain sias vacanzas en il Grischun. Na en l’Arena da las Alps, mabain en Val S. Pieder, ad Arosa, a Mustér e Sedrun. Il proxim passant ha 22 onns e di: “Genial. Igl è fatg extrem bain. Igl è sco suenter il viagiar cura ch’ins ha ina saiduna.” La reclama saja crudada en egl bleras giadas. Ma el na haja atgnamain gnanca fatg stim per tge regiun ch’ils placats fetschian propaganda. “Jau hai adina pensà ch’i saja ina reclama per chalzers”, di in um da 40 onns. La reclama saja originala. Ins stoppia guardar duas giadas fin ch’ins vegnia londeror. Ma pervi da questa reclama na giess el uss betg exnum a far vacanzas en l’Arena da las Alps. Ad el plaschia bler meglier la reclama dasperas cun la bella splagia.

Giuven e vegl
Ina dama dad 80 onns: “Igl è logic ch’ins vul adina schoccar per attrair l’attenziun.” Quest maletg schocheschia ella. Las reclamas surpassian uschè savens la limita supportabla. Ella haja gugent reclamas che fetschian bain a l’egl. Quai possian bain esser exageraziuns, ma i stoppia tuttina esser insatge bel, p. ex. ina flur, ina planta, ina bella punt. Tals maletgs gidian da supportar noss ambient. “Sch’jau ves bellas reclamas, ma retegn jau. Ma la vulgaritad na ma plascha betg.”
“Jau chatt super questa reclama”, di in giuven da 23 onns ch’è gist en viadi cun ses skateboard. “Quest maletg di ch’i marscha insatge e ch’ins vegn strapatschà.” La reclama sa drizzia a giuvenils che tschertgian en il sport ed en il temp liber in stausch adrenalin. Il chalzer vesia ora sco sch’el avess stuì vomitar da spir strapatschs. “A mai plascha quai. I ha nagut nobel. Igl è nagut cun wellness. E nagut cun ustarias elegantas. Be l’activitad stat en il center.”