La Quotidiana

Dapi ils 6 da schaner 1997 cumpara en il Grischun uss er ina gasetta dal di rumantscha. La finamira spetgada gia daditg è uss finalmain vegnida realisada.

Quai ch'è succedì en il mund da la pressa da la Svizra tudestga gia il 1996 ed avant è capità uss er en terra rumantscha. Diversas gasettas han fusiunà. A partir dals 6 da schaner 1997 cumpara 5 giadas ad emna ina gasetta dal di rumantscha, La Quotidiana. 
Las discussiuns per realisar ina gasetta dal di rumantscha han entschet gia avant divers onns. Uss vegn La Quotidiana realisada sin iniziativa privata, numnadamain da la Gasser SA. En La Quotidiana èn integradas La Gasetta Romontscha, La Casa Paterna/La Pùnt ed il Fögl Ladin.
La gasetta Coop ha fatg in’intervista cun il chauredactur da la nova gasetta dal di rumantscha, signur Enrico Kopatz, davart sia nova sfida, sias finamiras e las aspectativas.

Gasetta Coop: Ils 6 da schaner 1997 cumpara l’emprima gasetta dal di rumantscha. Qual è il concept da questa gasetta?
Enrico Kopatz: La Quotidiana metta il pais principal sin il schurnalissem local. La structura redacziunala è cumponida uschia ch’i dat be paucs schurnalists a Cuira, en las regiuns èn els dentant represchentads bain. Ils lecturs han damai sco fin uss lur «partenaris» da las medias en la regiun. Er las contribuziuns vegnan publitgadas en ils idioms respectivs. Il rumantsch grischun fa natiralmain er part da La Quotidiana; nus spetgain dentant er sin reacziuns e giavischs dals lecturs en quest reguard.

Pon las lecturas ed ils lecturs rumantschs uss visar lur gasetta quotidiana tudestga? Cuntegna La Quotidiana sper las infurmaziuns regiunalas e chantunalas las medemas infurmaziuns naziunalas ed internaziunalas sco las gasettas tudestgas?
La Quotidiana sa vesa sco gasetta cumplementara. Las parts regiunalas èn fitg fermas e cumplexas. Las infurmaziuns naziunalas ed internaziunalas vegnan preschentadas en ina furma curta e concisa e l’aura, programs da radio e televisiun ed agendas sa restrenschan sin il Grischun e las medias rumantschas. Tgi che vul survegnir infurmaziuns naziunalas ed internaziunalas pli detagliadas ed extendidas, vegn dentant tuttina ad abunar vinavant anc ina gasetta tudestga.

Quant gronda è, a Voss avis, l’acceptanza en la populaziun per quest nov med, uss ch’els han «pers» lur atgna gasetta?
Jau crai che suenter in’emprima fasa da sceptica suonda segiramain l’avertura e l’acceptanza dal nov med, cunquai che La Quotidiana mantegna il «spiert» dal Fögl Ladin, da la Gasetta Romontscha e da La Casa Paterna/La Pùnt ed observa cleras directivas schurnalisticas modernas. Ultra da quai chatta mintga lectur sut la rubrica  «Regiuns» divers suttitels sco p. ex.  «Surselva», «La Pùnt», «Engiadina», «Surmir».

Ils Rumantschs èn per regla pli disads da leger tudestg. Sper la midada da leger uss da nov rumantsch, sto il lectur anc sa sbatter cun pliras variantas, cunquai che la gasetta cuntegna artitgels en ils differents idioms ed en rumantsch grischun. Quant gronda cartais Vus che questa barriera saja? Dais Vus al lectur in tip?
La barriera vegn ad esser differenta tar mintga lectur; tar l’in pli auta, tar l’auter pli pitschna. Cunquai che jau sun dentant persvadì ch’ils lecturs rumantschs èn persunas intelligentas sper jau ch’els laschian valair toleranza e che mintgin emprovia da s’avischinar plaun a plaun als auters idioms cun leger mintgatant in titel, in lead u perfin pitschnas contribuziuns. Tras la gronda lavur dal Radio rumantsch èn las persunas gea gia disadas da tadlar ils differents idioms. Uss ston els be pli far il pass da l’acustica al pled scrit.

Tge spetgais Vus da La Quotidiana, da Vus sez e dals lecturs?
Da la redacziuns e da mai spetg jau en mintga cas il medem engaschament sco fin uss u schizunt in pli grond. Dals lecturs na dastg jau spetgar en sasez nagut, cunquai ch’els drizzan gea lur spetgas a mai ed a la redacziun. – Jau sper dentant ch’els sajan averts per La Quotidiana e ch’els dian a nus tge ch’è bun e tge ch’els vulessan midar.

Grazia fitg per l’intervista e tut il bun a Vus e Vossa squadra.